Zaman zaman gökyüzünden düşerek evlerin çatılarına ve araçlara zarar veren mavi buz kütlelerinin kaynağı şaşırttı. “Mavi buz” olarak bilinen bu parçaların, yolcu uçaklarının tuvalet sistemlerinde meydana gelen sızıntılar nedeniyle oluşabildiği belirtiliyor.
Mavi Buz Nedir, Nasıl Oluşur?
“Blue ice” olarak adlandırılan mavi buz, uçakların tuvalet atık sistemlerinde yaşanan sızıntıların yüksek irtifada donmasıyla oluşabiliyor. Tuvalet sistemlerinde kullanılan mavi renkli kimyasallar, buz kütlelerinin de mavimsi görünmesine neden oluyor.
Yolcu uçaklarının seyir yüksekliğinde dış hava sıcaklığı oldukça düşük seviyelere inebiliyor. Bu koşullarda uçak gövdesinin dışına sızan sıvılar donarak buz kütlelerine dönüşebiliyor. Uçak alçalmaya başladığında ise sıcaklık değişimi ve titreşimlerin etkisiyle biriken buz parçaları gövdeden koparak yeryüzüne düşebiliyor.
Evlerin Çatısına ve Araçlara Zarar Verebiliyor
Mavi buz kütleleri, düştükleri noktaya ve büyüklüklerine bağlı olarak ciddi hasara yol açabiliyor.
İngiltere'nin Hampshire bölgesinde yaşandığı aktarılan olayda, bir evin camla çevrili bölümünün çatısı futbol topu büyüklüğündeki buz kütlesi nedeniyle delindi. Olayın ardından 10 bin sterlini aşan sigorta talebinde bulunulduğu bildirildi.
Meteorit Sanılan Buz Kadının Omzuna Çarptı
Hindistan'ın Sagar kentinde yaşanan başka bir olayda ise gökyüzünden düşen sert bir cisim, bir kadının omzuna isabet etti. İlk anda meteorit olduğu düşünülen cismin, yapılan incelemelerin ardından uçak tuvalet sistemindeki sızıntıyla bağlantılı olduğu ileri sürüldü. Yaralanan kadın hastanede tedavi altına alındı.
Kanada'da yaşandığı belirtilen bir başka olayda da aracını yıkayan bir kişinin otomobiline buz kütlesi düştü. Çarpmanın etkisiyle aracın ön camı parçalandı.
Uçaklar Tuvalet Atıklarını Havaya mı Boşaltıyor?
Mavi buz olayları, uçakların tuvalet atıklarını uçuş sırasında bilinçli olarak dışarı boşalttığı anlamına gelmiyor. Modern yolcu uçaklarında atıklar özel kapalı tanklarda depolanıyor ve uçak yere indikten sonra yer hizmetleri tarafından tahliye ediliyor.
Ancak bağlantı noktalarında, contalarda veya valflerde meydana gelebilecek arızalar sıvı sızıntısına yol açabiliyor. Yüksek irtifadaki dondurucu soğuk da bu sıvıların buz kütlelerine dönüşmesine neden olabiliyor.
Bu nedenle mavi buz, olağan bir uçuş uygulaması değil, teknik arızalardan kaynaklanabilen nadir ve istenmeyen bir durum olarak değerlendiriliyor.